Chuyên mục: Hỏi đáp về bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031
Câu 142. Trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức trong việc chỉ đạo công tác thông tin, tuyên truyền, vận động bầu cử được quy định như thế nào?
Trả lời:
Trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức trong việc chỉ đạo công tác thông tin, tuyên truyền, vận động bầu cử được phân công cụ thể như sau:
- Hội đồng bầu cử quốc gia chỉ đạo công tác thông tin, tuyên truyền và vận động bầu cử trong phạm vi cả nước; Ủy ban bầu cử các cấp chỉ đạo thực hiện công tác thông tin, tuyên truyền, vận động bầu cử và giải quyết khiếu nại, tố cáo về vận động bầu cử ở địa phương.
- Các cơ quan báo chí ở trung ương có trách nhiệm đưa tin về quá trình tổ chức công tác bầu cử, tình hình vận động bầu cử trong phạm vi cả nước.
Các cơ quan thông tin đại chúng ở địa phương có trách nhiệm đưa tin về hội nghị tiếp xúc cử tri, trả lời phỏng vấn của những người ứng cử đại biểu Quốc hội, ứng cử đại biểu Hội đồng nhân dân và việc vận động bầu cử ở địa phương. - Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp tỉnh có trách nhiệm tổ chức hội nghị tiếp xúc cử tri cho người ứng cử đại biểu Quốc hội.
Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp tỉnh, cấp xã có trách nhiệm tổ chức hội nghị tiếp xúc cử tri cho người ứng cử đại biểu Hội đồng nhân dân cấp mình.
Ủy ban nhân dân các cấp có trách nhiệm phối hợp với Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cùng cấp trong việc tổ chức hội nghị tiếp xúc cử tri cho người ứng cử. - Cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị – xã hội, tổ chức xã hội, đơn vị sự nghiệp, tổ chức kinh tế, đơn vị vũ trang nhân dân và chính quyền địa phương trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình có trách nhiệm tạo điều kiện để người ứng cử đại biểu Quốc hội, đại biểu Hội đồng nhân dân tiếp xúc với cử tri tại cơ quan, tổ chức, đơn vị và địa phương.
Câu 143. Việc tổ chức tuyên truyền về cuộc bầu cử nhằm mục đích gì?
Trả lời:
Việc tuyên truyền về cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031 nhằm các mục đích sau:
- Tuyên truyền sâu rộng, tạo sự thống nhất cao về nhận thức, tư tưởng chính trị và hành động trong Đảng, sự đồng thuận trong xã hội để tổ chức thành công cuộc bầu cử; bảo đảm dân chủ, bình đẳng, đúng pháp luật, an toàn, tiết kiệm, thực sự là Ngày hội của toàn dân, góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng và Nhà nước.
- Thông qua công tác tuyên truyền, phát huy quyền làm chủ của Nhân dân, nâng cao ý thức trách nhiệm chính trị trong việc tham gia xây dựng, củng cố và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân.
- Góp phần tích cực xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, cổ vũ toàn Đảng, toàn dân và toàn quân vượt qua khó khăn, đẩy mạnh thi đua yêu nước, lao động, sản xuất, kinh doanh, góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu Nghị quyết Đại hội Đảng và đưa đất nước phát triển phồn vinh, thịnh vượng.
Câu 144. Việc tuyên truyền về cuộc bầu cử cần tập trung vào các nội dung nào?
Trả lời:
Việc tuyên truyền về cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031 cần tập trung vào các nội dung sau:
1. Tuyên truyền ý nghĩa và tầm quan trọng của cuộc bầu cử, nhấn mạnh đây là sự kiện chính trị quan trọng của đất nước diễn ra sau khi Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng thành công; gắn với việc tinh gọn bộ máy hệ thống chính trị và những thành tựu sau 40 năm đổi mới.
2. Tuyên truyền đầy đủ chủ trương của Đảng và pháp luật của Nhà nước về bầu cử, đặc biệt các văn bản chỉ đạo của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Thủ tướng Chính phủ, Hội đồng bầu cử quốc gia; nhấn mạnh trách nhiệm của các cấp ủy, chính quyền trong công tác nhân sự, bảo đảm dân chủ và đúng quy trình pháp luật.
3. Tuyên truyền tiêu chuẩn, cơ cấu và số lượng đại biểu, gồm:
- Về tiêu chuẩn: Lựa chọn người có bản lĩnh chính trị vững vàng, đủ năng lực, uy tín; không đưa vào danh sách người có biểu hiện cơ hội chính trị, tham vọng quyền lực, bè phái, hoặc đang bị thanh tra, kiểm tra dấu hiệu vi phạm.
- Về cơ cấu: Bảo đảm hợp lý đại biểu thuộc các cơ quan Đảng, Nhà nước, lực lượng vũ trang, Mặt trận Tổ quốc; tăng số lượng đại biểu chuyên trách; bảo đảm tỷ lệ phụ nữ, người dân tộc thiểu số, người trẻ tuổi, trí thức, doanh nhân, công nhân, nông dân…
- Đề cao tiêu chuẩn và chất lượng đại biểu để Quốc hội thực sự là cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất và Hội đồng nhân dân là cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương.
4. Tuyên truyền quá trình triển khai cuộc bầu cử, biểu dương các tập thể, cá nhân tiêu biểu trong công tác chuẩn bị và tổ chức bầu cử; kịp thời phát hiện và khắc phục những khó khăn, hạn chế.
5. Tuyên truyền những thành tựu của Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp qua các nhiệm kỳ, đặc biệt trong hoạt động lập pháp, giám sát và quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước.
6. Tuyên truyền phong trào thi đua và không khí phấn khởi hướng tới Ngày bầu cử, đồng thời đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, xuyên tạc nhằm phá hoại cuộc bầu cử.
Câu 145. Các khẩu hiệu nào cần được tập trung sử dụng trong cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, bầu cử đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031?
Trả lời:
Trong cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031, các cơ quan, tổ chức và địa phương cần tập trung sử dụng các khẩu hiệu tuyên truyền sau:
- Nhiệt liệt chào mừng Ngày bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031!
- Ngày 15-3-2026, cử tri cả nước đi bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031!
- Bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031 là Ngày hội của toàn dân!
- Ngày bầu cử là Ngày hội đại đoàn kết toàn dân tộc!
- Ngày bầu cử – Ngày hội của niềm tin, đoàn kết và khát vọng Việt Nam!
- Bầu cử góp phần xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam vững mạnh!
- Bầu cử để chọn người có tâm, có tầm, tận tụy phục vụ Nhân dân!
- Phát huy quyền làm chủ của Nhân dân thông qua bầu cử dân chủ, công khai, minh bạch!
- Tham gia bầu cử là quyền lợi và nghĩa vụ thiêng liêng của mỗi công dân!
- Sáng suốt lựa chọn người xứng đáng đại diện cho Nhân dân!
- Cử tri cả nước tích cực tham gia bầu cử!
- Mỗi lá phiếu là một niềm tin, một trách nhiệm đối với Tổ quốc!
- Sáng suốt lựa chọn những người đủ đức, đủ tài vào Quốc hội và Hội đồng nhân dân!
- Cử tri cả nước đồng lòng bầu cử, chung tay xây dựng đất nước giàu mạnh!
- Toàn dân tham gia bầu cử để xây dựng chính quyền trong sạch, vững mạnh!
- Mỗi lá phiếu góp phần đưa đất nước phát triển hùng cường, thịnh vượng!
- Quốc hội Việt Nam – Cơ quan đại biểu cao nhất của Nhân dân, cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất!
- Quốc hội là biểu tượng sức mạnh tinh thần đại đoàn kết toàn dân tộc!
- Quốc hội khóa XVI – hiện thân của trí tuệ, ý chí và nguyện vọng của Nhân dân!
- Toàn Đảng, toàn dân, toàn quân thi đua lập thành tích chào mừng cuộc bầu cử!
- Đảng Cộng sản Việt Nam quang vinh muôn năm!
- Nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam muôn năm!
- Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại sống mãi trong sự nghiệp của chúng ta!
Câu 146. Các mốc thời gian cần tập trung cho công tác thông tin, tuyên truyền là như thế nào?
Trả lời:
Công tác tuyên truyền về cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031 được tiến hành từ tháng 11 năm 2025, cao điểm từ tháng 02 năm 2026 đến ngày bầu cử 15/3/2026, và sau khi công bố kết quả bầu cử, gồm các đợt:
Đợt 1: Từ tháng 10 đến tháng 12 năm 2025
- Tuyên truyền Chỉ thị số 46-CT/TW ngày 16/5/2025 của Bộ Chính trị về lãnh đạo cuộc bầu cử.
- Tuyên truyền những điểm mới của Hiến pháp năm 2013 (sửa đổi, bổ sung), Luật Tổ chức chính quyền địa phương và Luật Bầu cử đại biểu Quốc hội, đại biểu Hội đồng nhân dân.
- Thông tin về cơ cấu, thành phần, số lượng người ứng cử và việc tổ chức Hội nghị hiệp thương lần thứ nhất.
Đợt 2: Từ tháng 01 đến ngày bầu cử 15/3/2026
- Tạo cao điểm tuyên truyền về cuộc bầu cử.
- Tuyên truyền về Hội nghị hiệp thương lần thứ hai, lần thứ ba; tiêu chuẩn đại biểu; nguyên tắc và quy trình bầu cử; quyền và nghĩa vụ của cử tri.
- Phản ánh không khí phấn khởi, tin tưởng của cử tri cả nước tham gia bầu cử.
Đợt 3: Sau ngày bầu cử 15/3/2026
- Tuyên truyền kết quả thành công của cuộc bầu cử.
- Thông tin về Kỳ họp thứ nhất của Quốc hội khóa XVI và kỳ họp thứ nhất của Hội đồng nhân dân các cấp.
Câu 147. Vận động bầu cử là gì và phải bảo đảm những yêu cầu gì?
Trả lời:
- Vận động bầu cử của người ứng cử là hoạt động gặp gỡ, tiếp xúc cử tri hoặc thông qua phương tiện thông tin đại chúng để người ứng cử đại biểu Quốc hội, đại biểu Hội đồng nhân dân báo cáo với cử tri về dự kiến chương trình hành động của mình nhằm thực hiện trách nhiệm đại biểu nếu được bầu làm đại biểu Quốc hội, đại biểu Hội đồng nhân dân; đồng thời trao đổi những vấn đề mà cử tri quan tâm. Qua đó tạo điều kiện để cử tri tiếp xúc với người ứng cử, hiểu rõ hơn về người ứng cử, trên cơ sở đó cân nhắc, lựa chọn và bầu những người đủ tiêu chuẩn làm đại biểu Quốc hội, đại biểu Hội đồng nhân dân.
- Việc tổ chức vận động bầu cử phải bảo đảm các yêu cầu sau:
- Việc vận động bầu cử được tiến hành dân chủ, công khai, bình đẳng, đúng pháp luật, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội.
- Người ứng cử đại biểu Quốc hội, ứng cử đại biểu Hội đồng nhân dân ở đơn vị bầu cử nào thì thực hiện vận động bầu cử tại đơn vị bầu cử đó.
- Các tổ chức phụ trách bầu cử và thành viên của các tổ chức này không được vận động cho người ứng cử.
Câu 148. Người ứng cử được sử dụng các hình thức vận động bầu cử nào?
Trả lời:
- Việc vận động bầu cử của người ứng cử được tiến hành bằng các hình thức sau:
- Gặp gỡ, tiếp xúc với cử tri tại hội nghị tiếp xúc cử tri ở địa phương nơi mình ứng cử.
- Thông qua phương tiện thông tin đại chúng.
Câu 149. Hội nghị tiếp xúc cử tri trong vận động bầu cử do ai tổ chức và có những nội dung gì?
Trả lời:
Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp tỉnh chủ trì, phối hợp với Ủy ban nhân dân ở đơn vị bầu cử tổ chức hội nghị tiếp xúc cử tri cho những người ứng cử đại biểu Quốc hội, ứng cử đại biểu Hội đồng nhân dân cấp tỉnh. Thành phần tham dự hội nghị gồm đại diện các cơ quan, tổ chức, đơn vị và cử tri ở địa phương.
Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã phối hợp với Ủy ban nhân dân cùng cấp tại đơn vị bầu cử tổ chức hội nghị tiếp xúc cử tri cho những người ứng cử đại biểu Hội đồng nhân dân cấp mình. Thành phần tham dự hội nghị gồm đại diện các cơ quan, tổ chức, đơn vị và cử tri ở địa phương.
Hội nghị tiếp xúc cử tri được tổ chức theo hình thức trực tiếp hoặc, căn cứ điều kiện thực tế, có thể tổ chức trực tuyến hoặc trực tiếp kết hợp với trực tuyến. Việc tổ chức trực tuyến phải bảo đảm điều kiện kỹ thuật, an toàn thông tin mạng và an ninh mạng.
Ủy ban nhân dân nơi tổ chức hội nghị tiếp xúc cử tri có trách nhiệm thông báo về hình thức, nội dung, thời gian, địa điểm tổ chức hội nghị và điểm truy cập trực tuyến để cử tri tham dự đông đủ.
Chương trình hội nghị tiếp xúc cử tri gồm các nội dung sau:
- Tuyên bố lý do.
- Đại diện Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp tổ chức hội nghị tiếp xúc cử tri chủ trì cuộc tiếp xúc cử tri, giới thiệu và đọc tiểu sử tóm tắt của người ứng cử.
- Từng người ứng cử báo cáo với cử tri về chương trình hành động của mình nếu được bầu làm đại biểu Quốc hội hoặc đại biểu Hội đồng nhân dân.
- Cử tri nêu ý kiến, đề đạt nguyện vọng, người ứng cử và cử tri trao đổi dân chủ, thẳng thắn, cởi mở những vấn đề cùng quan tâm.
- Người chủ trì hội nghị phát biểu kết thúc hội nghị.
- Sau hội nghị tiếp xúc cử tri:
- Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp tỉnh lập báo cáo tình hình tổ chức hội nghị tiếp xúc cử tri của người ứng cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân ở địa phương; tổng hợp ý kiến cử tri gửi Hội đồng bầu cử quốc gia và Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.
- Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã lập báo cáo tình hình tổ chức hội nghị tiếp xúc cử tri của người ứng cử đại biểu Hội đồng nhân dân ở địa phương mình gửi đến Ủy ban bầu cử cùng cấp và Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp tỉnh.
Câu 150. Việc vận động bầu cử thông qua các phương tiện thông tin đại chúng được quy định như thế nào?
Trả lời:
- Người ứng cử đại biểu Quốc hội trình bày với cử tri về dự kiến chương trình hành động của mình nếu được bầu làm đại biểu Quốc hội khi trả lời phỏng vấn trên các phương tiện thông tin đại chúng ở địa phương nơi mình ứng cử và trên trang thông tin điện tử về bầu cử đại biểu Quốc hội của Hội đồng bầu cử quốc gia.
- Người ứng cử đại biểu Hội đồng nhân dân trình bày với cử tri về dự kiến chương trình hành động của mình nếu được bầu làm đại biểu Hội đồng nhân dân khi trả lời phỏng vấn trên các phương tiện thông tin đại chúng ở địa phương và trên trang thông tin điện tử về bầu cử của Ủy ban bầu cử (nếu có).
- Hội đồng bầu cử quốc gia và Ủy ban bầu cử có trách nhiệm chỉ đạo cơ quan quản lý trang thông tin điện tử thực hiện đúng các quy định của pháp luật về việc đăng tải nội dung vận động bầu cử.
- Ủy ban nhân dân cấp tỉnh tổ chức việc đăng tải, thông tin chương trình hành động của người ứng cử đại biểu Quốc hội, ứng cử đại biểu Hội đồng nhân dân trên các phương tiện thông tin đại chúng của địa phương.
Câu 151. Trong vận động bầu cử, pháp luật cấm những hành vi nào?
Trả lời:
Những hành vi bị cấm trong vận động bầu cử gồm:
- Lợi dụng vận động bầu cử để tuyên truyền trái với Hiến pháp và pháp luật, hoặc làm tổn hại đến danh dự, nhân phẩm, uy tín, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân khác.
- Lạm dụng chức vụ, quyền hạn để sử dụng phương tiện thông tin đại chúng trong vận động bầu cử.
- Lợi dụng vận động bầu cử để vận động tài trợ, quyên góp trong nước hoặc nước ngoài cho tổ chức, cá nhân mình.
- Sử dụng hoặc hứa tặng, cho, ủng hộ tiền, tài sản hoặc lợi ích vật chất để lôi kéo, mua chuộc cử tri.
- Hội đồng bầu cử quốc gia, Ủy ban bầu cử, Ban bầu cử, Tổ bầu cử không được vận động bầu cử cho những người ứng cử. Thành viên của các tổ chức phụ trách bầu cử cũng không được lợi dụng chức vụ, quyền hạn của mình để vận động bầu cử cho người ứng cử, nhằm bảo đảm sự công bằng và bình đẳng giữa các ứng cử viên.
(còn tiếp)